Water

De provincie Zeeland is als geen ander verbonden met het water. Al eeuwen zijn de inwoners van Zeeland bezig het land tegen het water te verdedigen. Gelijktijdig zijn de Zeeuwen ook afhankelijk van het water. Er is drinkwater nodig en water voor de landbouwproductie. Het klimaat verandert, waardoor de rivieren waarschijnlijk meer water te verwerken krijgen en de zeespiegel hoger wordt. Daarmee is en blijft water een factor waarmee goed rekening gehouden moet worden bij ruimtelijke plannen die worden gemaakt. Een groot deel van het water bevindt zich in de bodem en heet grondwater.

Waterberging

Een goede bodem werkt als een spons en kan water opnemen. Een essentiële eigenschap voor de groei van bomen, planten en gewassen. Ook een eigenschap waar handig gebruik van gemaakt kan worden bij waterberging. Waterberging is het tijdelijk bergen en opslaan van overtollig grond- en oppervlaktewater. De bodem kan hierin een belangrijke rol spelen.

Voorkomen zoet en zout grondwater

Zeeland is omringd door zout water. De Noordzee en een groot deel van de zeearmen zijn zout. Hierdoor varieert het grondwater van zoet, brak of zout. Dit hangt af van het chloridegehalte. Vrijwel overal in Zeeland is het ondiepe en diepe grondwater brak tot zout. Zoet grondwater is te vinden in de zogenaamde zoetwaterbellen onder de duinen, in de zandige kreekruggen en in de dekzandgebieden van Zeeuws Vlaanderen. Het voorkomen van zoet en zout grondwater is van belang voor bijvoorbeeld het type landbouw of natuurgebieden in Zeeland.

Drinkwater

De mens is afhankelijk van goed en schoon drinkwater. Drinkwatervoorziening wordt als nationaal belang gezien. Ook in Zeeland wordt drinkwater gewonnen en zijn reserve wingebieden aangewezen. De wingebieden en de zones daaromheen worden extra beschermd.

Grondwateronttrekking

Grondwateronttrekking is het oppompen van water uit de ondergrond met als doel om dit te gebruiken als drinkwater, koelwater of beregeningswater in de landbouw. Grondwater wordt ook onttrokken om de grondwaterstand tijdelijk te verlagen voor bouwactiviteiten en bij (bodem)saneringen. Voordat dit mag moet er een vergunning aangevraagd worden bij het waterschap of de provincie.

Verdroging

De afgelopen vijftig jaar is de grondwaterstand in Nederland gedaald met enkele decimeters tot zelfs meer dan een meter. De oorzaak is het onttrekken van grondwater, het voor de landbouw optimale peilbeheer van het oppervlaktewater en het afdekken van bodem in steden, dorpen en industriegebieden. Zeeland kent van nature een overwegend natte natuur met hoge grondwaterstanden. Door de opgetreden grondwaterstandsdaling is in de meeste natuurgebieden verdroging opgetreden. Aan herstel wordt gewerkt.

Bodemenergie

Een grondwaterthema dat sterk in de belangstelling staat is bodemenergie. Bodemenergiesystemen in de vorm van open en gesloten warmte-/koude opslag (WKO) benutten eigenschappen van grondwater maar kunnen ook de grondwaterkwaliteit beïnvloeden. Bij het thema bodemenergie wordt hier uitvoerig op ingegaan.